Stinzen in de stad

Het was een heerlijke zachte, bijna lenteachtige zondag. Perfect om een wandeling te maken door het Park in Rotterdam. Naast dit Park bij de Euromast ligt een verborgen tuin, de historische tuin Schoonoord. Via een bruggetje en een oude poort kom je in een prachtige beschutte en stille tuin terecht.

Deze tuin staat bekend om prachtige grote oude bomen, zoals een 200 jaar oude beuk. De sfeer in de tuin is een beetje geheimzinnig en je vergeet onmiddellijk dat je midden in een drukke havenstad staat.

Tot mijn grote verrassing heeft Schoonoord een prachtige hoeveelheid stinzenbollen. Stinzenplanten zijn planten en bollen die vanaf de 16e eeuw uit het zuiden van Europa en de Balkan zijn meegenomen. Deze werden geplant bij oude steenhuizen (stins), vooral in Friesland en Groningen. Deze stinzenplanten voelden zich hier goed thuis en ze hebben zich lokaal flink vermenigvuldigd.

Op de open plekken in het bosachtige parkje zijn massa's sneeuwklokjes en krokussen te vinden.

 

Een prachtige combinatie is Helleborus met sneeuwklokjes.

Ook de zonnig gele winterakoniet (Eranthis) heeft zich flink uitgebreid.

 

Bijen vliegen af en aan op zoek naar verse pollen. 

In zo'n mooie wintertuin mag een Hamamelis of toverhazelaar niet ontbreken.

 

Langs de beschutte en zonnige fruitmuur staat een Japanse sierkwee in bloei. Ook hier zijn de bijen druk in de weer.

De historische tuin Schoonoord is iedere dag open voor bezoekers.

Wil je nog meer tips, advies en inspiratie ontvangen?

* indicates required

Jouw emailadres *

Je voornaam

en achternaam

Wil je nog iets zeggen?

Sneeuwklokjes

Er is geen plant of bol waar ik zo naar uitkijk als het sneeuwklokje. Het is een teken dat de dagen weer langer worden en dat het tuinseizoen is begonnen.

Sneeuwklokjes nemen de tijd om uit te komen. Nu staan ze bij mij nog in de knop, die omhoog wijst. Later gaan de klokjes pas hangen.

De Latijnse naam voor sneeuwklokje is Galanthus nivalis en komt uit het Grieks; Gala betekent melk en anthos betekent bloem. Nivalis betekent sneeuw.

Sneeuwklokjes worden ook wel stinzen- of stinsenplanten genoemd. Ze zijn ooit meegenomen uit het zuiden van Europa en hebben zich in het begin vooral in Friesland, Groningen en Drenthe gevestigd, bij landhuizen, borgen, wallen en kerkhoven. Stins betekent steenhuis in het Fries.

De stinzenplanten bloeien meestal voordat de bomen en heesters blad krijgen. Ze vermeerderen zichzelf als ze zich 'thuis' voelen, op kleigrond, met daarin veel bladeren en oude stenen.

De bolletjes van de sneeuwklokjes verdrogen snel. Je kunt ze dan ook het beste 'vers' poten. Dat doe je door ze direct na de bloei op te graven en de kluwen bolletjes te verpoten.

Wil je nog meer tips, advies en inspiratie ontvangen?

* indicates required

Jouw emailadres *

Je voornaam

en achternaam

Wil je nog iets zeggen?

Cornus mas of gele kornoelje

's Morgens vroeg ligt er nog een dun laagje ijs op de sloot en op de fiets zijn handschoenen en een muts geen overbodige accessoires. En toch is de lente in aantocht! De gele kornoelje of Cornus mas kondigt met z'n zonnige gele bloemetjes de lente aan.

Cornus mas is een wat rommelig groeiende boom of flinke struik en doet het goed onder bijna elke omstandigheid. Het is zo'n plant die weinig aandacht of onderhoud vraagt. Na een jaar of tien kan de gele kornoelje een meter of zes hoog worden, maar je kunt de Cornus mas ook prima snoeien.

De gele kornoelje bloeit van februari tot ongeveer april, voordat er blad aan de struik groeit. Het is een zogenaamde naaktbloeier. In het najaar ontstaan er rode bessen. De bessen zijn eetbaar maar niet echt heel smakelijk. Als solitair groeit deze kornoelje mooi breed uit maar je kunt de Cornus mas ook als haag aanplanten.

Vanwege de wat rommelige groei past deze heester het best in natuurlijke tuinen. Je kunt er bijvoorbeeld een natuurlijke houtwal of een wilde, landschappelijke haag van maken, in combinatie met meidoorn, duinroos of sleedoorn. Zo maak je een ideale plek schuilplek voor vogeltjes.

Omdat het nog zo koud is in de tuin knip ik graag een paar takjes van de Cornus mas af voor in een vaasje binnen.

Wil je weten of de gele kornoelje geschikt is voor jouw tuin? Schrijf je in voor de nieuwsbrief:

Wil je nog meer tips, advies en inspiratie ontvangen?

* indicates required

Jouw emailadres *

Je voornaam

en achternaam

Wil je nog iets zeggen?

Viburnum bodnantense of winterbloeiende sneeuwbal

Voordat de lente straks weer losbarst genieten we nog even van de winterbloeiers. De winterbloeiende sneeuwbal of Viburnum bodnantense is zo'n winterbloeier. Op de kale takken bloeien nu trosjes met kleine roze bloemetjes.

De geur is verrukkelijk; een friszoete geur, honing met citroen met een beetje peperachtige pit. De geur is vergelijkbaar met de winterbloeiende kamperfoelie. Dat is niet vreemd want deze Viburnum behoort ook tot de kamperfoeliefamilie.

De knopjes zijn donkerroze, magenta, en zodra ze goed zijn uitgekomen kleuren ze naar lichtroze.

De struik heeft een wat stijve, stakerige uitstraling, buiten de bloemen en de geur is er de rest van het jaar niet zoveel aan te beleven. En toch zet je de heester het best vooraan, bij de entree of op de oprijlaan daar waar je je fiets of auto parkeert. Zo kun je de hele winter genieten van de heerlijk geuren.

Als de struik wat al te wild wordt, kun je na de bloei enkele oude of lelijke takken bij de grond afzagen.

De soorten die het meest verkocht worden, zijn de Viburnum bodnantense 'Dawn' en de 'Charles lamont'.

Wil je tuinadvies, een beplantingsplan of een heel nieuw tuinontwerp voor je tuin? Bekijk hier onze voorbeeldtuinen. 

En zo kun je ons bereiken.

Winterkamperfoelie of Lonicera fragrantissima

De winterkamperfoelie, struikkamperfoelie of Lonicera fragrantissima is een struikje dat je nogal snel over het hoofd ziet. En dat is terecht. De struik is ronduit saai met zijn ongestructureerde, stijve dunne takjes die de heester een rommelig uiterlijk geeft. Ook de geelwitte bloemen van de winterkamperfoelie zijn klein, eenvoudig en weinig spectaculair. De winterkamperfoelie is zeker geen fotogenieke plant te noemen.

Maar het is dan ook niet het uiterlijk waarom tuinliefhebbers als een blok voor deze plant vallen. Het is de heerlijke, frisse en rijke geur midden in de winter die maakt dat je deze plant niet meer vergeet.

Deze heester plant je bij voorkeur op een plaats waar je -ook in de winter- veel komt. Bijvoorbeeld naast de voordeur, garagedeur of op de plek waar je je fiets, auto of afvalcontainer stalt. De geur is niet overdadig of bedwelmend, eerder een mengsel van citroenfris en honingzoet en nodigt uit om je neus tussen de bloemen te steken en diep te inhaleren. 

Uiteraard produceren planten deze geuren niet om ons te behagen. De geur is om insecten of andere dieren aan te trekken die zorgen voor bestuiving of verspreiding van zaden. 

Winterbloeiende prunus

Juist nu het koud en kaal is valt de winterbloeiende sierkers extra op. De Prunus subhirtella Autumnalis bloeit nu. Er zijn sierkersen met witte en met roze bloemen. 

Een goede plek voor winterbloeiers is dicht bij de entree zoals hier bij dit prachtige herenhuis aan de Heemraadssingel in Rotterdam. Niet alleen de bewoners kunnen iedere dag genieten van de bijzondere bloesems, ook voorbijgangers draaien hun hoofd nog eens om. 

Het is een grote boom en daarom niet voor iedere tuin geschikt. Des te fijner is het om ook te kunnen genieten van monumentale bomen in andermans tuin. Deze steenvrucht maakt gebruik van de wind voor de bestuiving. Het is dus een voordeel om te bloeien voordat er blad aan de boom zit. Toch komen er bijna geen vruchten aan deze sierkers.

Wil je ook een mooie winterbloeier naast de voordeur? Denk dan eens aan de Viburnum bodnantense 'Dawn', de wintergroene en winterbloeiende Viburnum tinus of de toverhazelaar (Hamamelis). Jaloersmakende exemplaren staan beschreven en gefotografeerd op de blog van Ludo Rutten; Muggenbeet.

VROEGE BLOEIERS

Sneeuwklokje, speenkruid en hazelaar laten lente zes weken te vroeg beginnen

AMSTERDAM. De natuur in Nederland is dit jaar zes weken eerder aan het voorjaar begonnen dan ‘normaal’. Dat meldden biologen van de Wageningen Universiteit zondag. De universiteit houdt bij wanneer vroege voorjaarsplanten en -heesters in bloei komen, zoals het sneeuwklokje, het speenkruid en de hazelaar. Dat gebeurde dit jaar zes weken eerder dan gemiddeld in de periode 1940-1968. Het  ‘voorjaar ’ begon voor planten al in december 2015. Daarmee is de lente van 2016 in Nederland het vroegste van alle jaren waarvoor er gegevens zijn verzameld (1940-1968 en 2000-2016). De gemiddelde wintertemperatuur lag de afgelopen vijftien jaar gemiddeld 1,8 °C hoger dan in 1940-1968. De ‘winterbloeiers’ zijn daardoor sinds die periode 18 dagen eerder in bloei gekomen.( NRC 08-02-2016 ) 

Dit stukje stond gister in de krant, het leek me leuk om dat eens te checken. Natuurlijk hebben biologen er voor gestudeerd, maar toevallig houd ik zelf een uitgebreid foto archief bij en kan ik zien of het in onze tuin ook zo is. Wel kan ik alvast een bijzonderheid melden: een heel klein anemoontje blanda waagde het al om te bloeien. Die is wel uitzonderlijk vroeg, maar ook wel de enige.
De Hamamelis en de hazelaar staan inderdaad in bloei, maar was dat niet hetzelfde vorig jaar?

In 2015 sneeuwde het begin februari maar was de Camelia al best ver. 

Een paar dagen later kwam deze anemoon (coronaria) al boven, klaar om te bloeien. Het duurde vervolgens nog wel tot tot 1 maart voor hij echt uitkwam. Toch wat te vroeg kennelijk

6 februari 2015

1 maart 2015

6 maart 2015

Op dit moment bloeit onze amandel al en ik zie dat dit in 2015 pas in maart was.

26 januari 2016

29 maart 2015

Dat is wel een enorm verschil, maar ik moet erbij zeggen dat de amandel vorig jaar ook vast al eerder begonnen is. 

Bij de anemone blanda lijkt het wel steeds eerder te worden

half maart 2013

half februari 2014

half maart 2015 (eerste bloempjes waarschijnlijk begin maart)

Half maart 2015 was alles vol in bloei dus zijn ze waarschijnlijk begin maart begonnen. En dit jaar is de eerste dus deze week begonnen. Maar ik moet zeggen dat er door de regen erg weinig van over is. Te vroeg voor een foto, jullie moeten me maar op mijn woord geloven.

Vanwege alle regen is het een modderpoel in onze tuin dus ondanks de vroege lente heb ik vandaag geen lentegevoel. Dit weekend waren we in Renesse waar we konden genieten van een stralend zonnetje en een blauwe lucht. Ze zeggen dat de zon in Zeeland net iets vaker schijnt. Ik geloof het!

Renesse 7 februari 2016

Renesse 7 februari 2016 

De Magnolia is nog niets van plan op korte termijn. Het is wachten op wat meer zon zodat de knoppen door kunnen zetten, hopelijk zonder al teveel nachtvorst. Ik ben in maart jarig en het mooiste cadeau dat ik mezelf heb gedaan is een Magnolia vlak voor ons raam planten zodat ik daar uitgebreid van kan genieten. 

9 maart 2014

Plant van de maand februari: Viburnum tinus

Blogger natuurlijk-rijk stelde tuinierende bloggers voor om iedere maand een plant-van-de-maand te kiezen, om zo aan het eind van het jaar een lijst te hebben van favoriete tuinplanten. In de maand februari zijn het de sneeuwklokjes, helleborus orientalis, helleborus niger en de eerste krokussen die in veel tuinen voor het eerste lentegevoel zorgen. Toch is het ook fijn om in de tuin enkele groenblijvende struiken te hebben. Deze planten zorgen voor beschutting, volume, contrast en dieptewerking in de winterperiode.

Oplossing voor een kale wintertuin

De keuze voor de plant van de maand februari is geen spectaculaire keuze, eigenlijk is het een hele gewone, sterke groenblijvende plant: de Viburnum tinus. Deze Viburnum is een struik met mooi glanzend, donkergroen blad. Het opvallende van de Viburnum tinus is dat hij heel lang én tijdens de wintermaanden bloeit, zo'n beetje van december tot april. De schermvormige bloemen zijn wit of rozerood.

Winterhard, tot -12 C.

De Viburnum tinus is niet helemaal winterhard, het gaat goed tot -12 C. Door strenge vorst kan de plant bruine bladeren krijgen. De plant loopt in het voorjaar vaak gewoon weer uit en de bruine stukken kunnen dan net boven een groeiknop worden afgeknipt. Zelf heb ik nog geen vorstschade gezien, maar het is dan ook al lang niet meer zo koud geweest.

Snoeien niet nodig

Het is vaak niet nodig om de Viburnum tinus te snoeien, dat hangt af of de plant de ruimte heeft gekregen om te groeien. De tinus heeft van nature een mooie compacte bolvormige groeivorm. De Viburnum tinus 'Gwenllian' bloeit heel vroeg en blijft wat lager, zo'n 1,5 meter, net als de 'Eve Price. Uiteindelijk kan de Viburnum tinus uitgroeien tot een struik van zo'n vier meter hoog.

Haagplant

De Viburnum tinus kan ook goed als informele haag worden geplant. Bijvoorbeeld aan de kant van het huis waar het een beetje beschut is. Het mooiste is om de natuurlijke bolvorm aan te houden en een golvende, wolkige haag te maken. Het is niet mooi om de bladeren met een heggenschaar door te knippen.

Inspirerende wintertuinen

Voor veel mensen is de winter een rustige, misschien wel saaie periode in de tuin. Zelf kom ik eigenlijk alleen in de tuin om keukenafval op de composthoop te gooien. Ontzettend zonde, want ook in de winter kan de tuin een inspirerende plek zijn. Gelukkig zijn er prachtige voorbeelden te vinden om bij weg te dromen.

Een prachtig voorbeeld van een speciale wintertuin is de tuin bij de Anglesey Abbey in Cambridgeshire. Planten met kleurige takken spelen hier de hoofdrol. Naast de wilg, Salix alba, met gele en oranje takken schittert ook de Cornus sanguinea (Kornoelje). De mooiste is de 'Midwinter Fire', die vlamt helemaal op. Groenblijvende bodembedekkers onder de heesters zorgen voor lekker veel contrast. Er ligt een dicht tapijt van Sarcococca of vleesbes en het op siergras lijkende Slangenbaard Ophiopogon planiscapus ‘Nigrescens’. 

De foto is niet van ons, gevonden op Pinterest. Fotograaf onbekend

Opvallende stammen

In deze wintertuin van de National Trust is goed te zien dat bomen vanwege de schoonheid van hun bast zijn toegepast, zoals de hagelwitte stammen van de zilverberk, Betula utilis jacquemontii, hiervan zijn vooral de meerstammige soorten erg mooi. Ook de schilferige stam van de papieresdoorn, Acer griseum, valt op.

Bressingham Gardens

 Een andere jaloersmakende wintertuin is ontworpen door Adrian Bloom. Deze tuin is onderdeel van de Bressingham Gardens in het Engelse Norfolk en laat zien dat met een goed ontwerp een spectaculair effect bereikt kan worden. Ook hier weer de onvolprezen Cornus 'Midwinter Fire' en het zwarte slangenbaard. Maar ook prachtig toegepaste siergrassen zoals het Japanse siergras afkomstig van de berg Hakone, Hakonechloa macra.

Voor het komende jaar heb ik in ieder geval een goed voornemen: een echte wintertuin maken. Op Pinterest staat al een verlanglijstje klaar met planten die ik daar graag wil zien. Waarschijnlijk ontbreken er nog een aantal, ben benieuwd of jullie nog goede aanvullingen hebben.